İlginizi Çekebilir
  1. Ana Sayfa
  2. Sağlık

Narsistik kişilik bozukluğu nedir? Narsist ne demek? Narsistik kişilik bozukluğu testi nasıl yapılır?

Narsistik kişilik bozukluğu nedir? Narsist ne demek? Narsistik kişilik bozukluğu testi nasıl yapılır?
Narsistik kişilik bozukluğu nedir?
+ - 0

Narsistik kişilik bozukluğu nedir? Günümüzde bu problemi birçok kişi yaşıyor ve hatta çevresindeki insanları da etkiliyor. Kişilik bozukluğu nedir? Bu tarz psikolojik kökenli problemlerin çocukluğumuzda yaşadığımız travmalardan kaynaklı olduğunu biliyoruz. Narsist kişilik bozukluğu neden olur? Bu kişilik bozukluğu türünün Yunan mitolojisinde bir yeri olduğunu biliyor muydunuz? Narsist ne demek? Daha çok erkeklerde görülen narsistik kişilik bozukluğu ve cinsellik arasındaki ilişki göz ardı edilemez. Özellikle narsistik kişilik bozukluğu evlilik konusunda sıkıntılara yol açıyor. Narsistik kişilik bozukluğu belirtilerinin başında ‘en iyisi benim’ düşüncesi yer alıyor. Narsistik kişilik bozukluğu nedir? Sizde yazımızın sonuna eklediğimiz bağlantıdan narsistik kişilik bozukluğu testini çözerek narsistik özellikleriniz olup olmadığını öğrenebilirsiniz.

narsist ne demek

Narsist kişilik bozukluğu nedir?

Narsist kişilik bozukluğundan bahsetmeden önce kişilik bozukluğunun ne anlama geldiğini bilmemiz gerekiyor. Bu sayede narsist kişilik bozukluğunun anlamının ne olduğunu daha kolay anlayabiliriz. Kişilik, çocukluk ve ergenlik döneminin yanı sıra genetik faktörlerin de etkisiyle oluşuyor. Kendimizi ve çevremizi algılama seviyemiz ve düşüncelerimizle ilgilidir. Özellikle ergenlik döneminde başlayan kişilik bozukluğu, aile, iş ve sosyal çevrede sorun olan davranış ve uyum bozukluğudur. Kişilik bozukluğu kadın ve erkek ayırmaksızın birçok çeşidi ile karşımıza çıkıyor. Nedenleri birbirinden farklı olan kişilik bozukluğu psikolojik sorunlara yol açabiliyor. Ayrıca ilermiş kişilik bozukluğu tedavisi ise bir hayli uzun sürebiliyor.

Peki narsist ne demek, narsist kelimesinin anlamı ne? Narsist kelimesinin kökeni oldukça eskidir. Narsisizm kelimesi Yunan mitolojisinde ‘Narkissos’ ismindeki avcıdan geliyor. Adı geçen avcı su içmek için nehre iner ve nehirde kendi yansımasını görür. Sudaki kendi görüntüsüne aşık olan avcı yemeden içmeden kesilir. Avcı günlerini nehrin başında kendi yansımasına bakarak geçirmeye başlar. Efsaneye göre nehrin başında kendi yansımasını izlerken ölür ve bedeni nehirdeki bir nergis çiçeğine dönüşür. Narsisizm toplumdaki bazı kişilerin yükselen özgüveni ile kendini diğer kişilerden üstün görmesinden ortaya çıkan bir kişilik bozukluğudur. Narsist kişilik bozukluğuna sahip olan bireyler kendilerine hayranlık beslerler. Bu kişiler aynı zamanda çevrelerinden de kendine hayranlık duyulsun isterler. Genellikle benmerkezci kişilikleri ile göze çarpan narsist bireyler, empati yoksunluğu, başarıya ve güce bağımlı davranışlar sergiliyor. Narsistik kişilik bozukluğunun tanımı da empati eksikliği, benmerkezcilik ve aşırı öz-önem duygusu olarak ifade ediliyor. Ergenlik ve erken yetişkinlik döneminde ortaya çıkan narsistik kişilik bozukluğu, sadece kişinin kendi hayatını değil, iletişimde ve etkileşimde olduğu ailesini, işini ve sosyal çevresini de olumsuz etkileyebiliyor. Yakın ilişkiler ve arkadaşları tarafından başta mükemmel görünen narsist bireyler, sevilen, başarılı, övülen bir kişilik yapısına sahiptir. Ancak sevgiyi genellikle manipülatif davranışlar (dolaylı ya da aldatıcı davranışalar ile karşıdaki kişiyi ya da kişileri gizlice etkileme veya istediği şeyi yaptırma yöntemi) ile almaya çalışırlar. Başarıda üstün bir hırs gösterirken başarısızlık anında suçlama davranışına yönelirler. Özellikle aile ve evlilik konusunda karşısındaki kişilere değersizlik ve yetersizlik gibi kavramlar yüklerler. Çok şaşırtıcıdır ki narsist kişiler, kişiler yalnızlaştırma politikası ile üstünlük sağlarlar. Adeta bir lider gibi emir ve komuta vererek ilişkilerini yürütmeye çalışan narsist bireyler, bu komutların dışına çıkıldığında öfkelenirler ve agresif davranışlar sergilerler. Çok üzücü ki karşıdaki kişinin hayatı narsist bireyleri ilgilendirmiyor. Eğer ilgi görüyorsa bunu rutin gereklilik olarak görüp yapıldığını düşünüyor.

Narsist kişilik bozukluğu belirtileri

Narsistik kişilik bozukluğunun en belirgin özelliklerinden biri sorun yaratan davranışları kabullenme ve değiştirme konusunda çok direnç göstermeleri, suçu başkalarında bulma konusunda profesyonel ayrıca en küçük eleştiri de bile anlaşmazlığa, çatışmaya ve hatta saldırgan davranışa dönüştürüyor olmalarıdır. Ayrıca sık görülen narsistik kişilik bozukluğu belirtileri olarak;

  • Manipüle edici davranışlar,
  • Kişileri kendi kazanımları ve faydaları için kullanma,
  • Aynı statüde olan arkadaşlıklarında bile önde olma dürtüsü, yarış halinde olma,
  • Kendi yetenek ve başarılarını abartma ve üstün görme,
  • Haklı çıkacağı ortamlar yaratıp onaylanma isteği,
  • En iyisi, en güzeli, en başarılısı ve zekisi kendini görme,
  • Toplumun en üstündeki kişi olduğunu iddia etme,
  • Sürekli övgü bekleyip bunun için baskı ortamı kurma,
  • Göründüklerinin aksine özgüven konusunda kırılgandırlar ve bu en büyük korkularıdır.

Narsistik kişilik bozukluğu en çok kibirli ve benmerkezci yapıları ile dikkat çekiyor. Ancak günümüzde çok yaygın davranışlar olduğu için ayırt edilemiyor.

Narsistik kişilik bozukluğu nedenleri nelerdir?

Toplumun hemen tüm kesimlerinde her yaştan insanda görülüyor. Yapılan çeşitli araştırmalar ve testlere göre toplum içerisinde görülme oranları kadınlara göre erkeklerde daha yaygın görüldüğü biliniyor.

Çocuk aile içerisinde yaşadığı ortamı ve ebeveynlerini gözlemlediği mükemmellik kavramları çocukta narsistik kişilik yapısını oluşturuyor. Çocuk ilerleyen dönemde girdiği ortamlarda hata yapmamak için kendini sınırlar ve bu nedenle iletişim sorunları başlar. Ayrıca başarısız olma korkusunu da beraberinde getirir. Bu çocuklar mutluluk ve huzur kavramlarından uzaklaşıyor. Anne babaları tarafından sürekli azarlanan, suçlanan ve baskıyla kontrol altına alınan çocuğun kişisel sınırlarına saygı gösterilmemesi narsist kişilik bozukluğunun oluşmasına neden oluyor. Genellikle bu bozukluğun temelinde çocukluk döneminde yaşanılan değersizlik ve sevgisizlik rol oynuyor.

Narsistik kişilik bozukluğu tedavi edilir mi?

Tanısı ancak psikiyatrist veya psikolog tarafından bir klinikte konulabilen bu kişilik bozukluğunun tedavisi uzun süreli bir terapi sürecini kapsıyor. Kişinin mükemmeliyetçi yapısı ve hatasız olma arzusu ve yaptığı hatayı kabul etmeme, sürekli çevresini eleştirmesinden dolayı yaşadığı zorlanmalar sonucu oluşan bozulmalar uzmanlar için tanı koymayı kolaylaştırıyor. Kişilik bozukluğu sebebiyle ortaya kaygı bozukluğu ve depresyon problemleri çıkabiliyor. Bunun için de ilaçlar ile tedavi öneriliyor. İlaçlar sayesinde kişilik bozukluğunun diğer sorunlara yol açmasını da engelliyor.

Ancak direkt olarak narsist kişilik bozukluğunun ilaçla tedavisi edilmesi mümkün gözüken bir bozukluk değildir. Bu kişiler başta da dediğimiz gibi sorunlu davranışları kabullenme de ve tedavide dirençlidir. Uzun süreli psikoterapi yöntemiyle psikolog tarafından ele alınan bir rahatsızlıktır. Bilişsel davranışçı terapi yöntemi kullanan terapistler en çok narsist kişilik bozukluğunun tedavisinde zorlanıyor.

Narsistik kişilik bozukluğu türleri

Narsist kişilik bozukluğu günümüzde en çok sorun yaratan ve sıkça karşılaştığımız sorunlardan biri olmaya devam ediyor. Narsist kişilik bozukluğunun 3 türü bulunuyor.

  • Teşhirci narsistik bozukluk; kısaca ebeveynin kendi olamadığı şeyi çocuğu onun yerine olmalıdır. Ebeveynin bu tutumundan dolayı çocuk sadece beklentileri karşılandığında kendisinin taktir edildiğini ve sevildiğini hisseder. Bu bozukluğa sahip inşalar ortama gümbür gümbür gelir. ‘Ben zaten yapıyorum, onaylamak zorundasın. Onayla ki hep yapayım.’ fikrinde davranışlar sergiler.
  • Gizli narsistik bozukluk; yaşayan ebeveyn çocuk ilişkisinde, çocuk itaat eden, aşağılanmış bir durumda, evebeynler ise ‘harika anne-babayız’ fikrindedirler. Hayır diyemeyen çoğu insanın gizli narsist olduğunu biliyor muydunuz? Kendilerini aşırı bir biçimde eleştirir ve acımasızdırlar. Kendilerinden memnun olmazlar. ‘Bunu yapmanın mükemmel ve ideal yolu var ama ben yapamıyorum’ düşüncesine sahiptirler.
  • Değersizleştirici narsistik bozukluk; genelde eleştirilen ve değersizleştirilen çocuklarda görülür. Hep saldıracak bir yer arar, iyi olma tolerası kesinlikle yoktur. Ebeveynler kendi değersizliklerini çocuğa yüklerler.

narsistik kişilik bozukluğu ve cinsellik

Narsistik kişilik bozukluğu ve cinsellik

Birçok kadının merak ettiği ve bu konuda ne yapması gerektiğini bilmediği narsist kişilik bozukluğu ve evlilik ve narsist kişilik bozukluğu ve cinsellik konuları en çok araştırılan konulardan biri. Eğer narsist bir bireyle birlikteyseniz veya evliyseniz hayat sizin için hiç de sanıldığı kadar kolay değil. Peki cinsel narsisizm yönelimi olan partner nasıl anlaşılır? Bu bozukluğun %80’inin erkeklerde görüldüğünü söyleyen CİSED Genel Başkanı Cem Keçe; sık mastürbasyon, erken boşalma, sertleşme sorunları, eşcinsel yönelim en sık görülen sorunlardan biri olduğunu söylüyor. Ayrıca bu kişiler cinsel sömürü, kendinde sınırsız hak görme ve zayıf empati yeteneği görülüyor. Bunların yanı sıra;

  • Seksten sonra yok sayma
  • Sekste şiddet eğilimi
  • Kompulsif davranışlar sergileme
  • Seksi bir manipülasyon aracı olarak kullanma
  • Sapkın cinsel fanteziler
  • Cinsel anlamda aşırı hünerli olduğunu düşünme

Narsistik kişilik bozukluğu olan birine nasıl davranılmalı?

Bu bozukluğa sahip olan kişilerde pişmanlık zayıflık göstergedir. Ancak nadiren de olsa bu kişiler hayatlarının bazı dönemlerinde pişmanlık hissedebilirler. Bu fark edildiğinde ise kendilerini dışa kapatırlar. Ayrıca bu bozuklukta yaşanan özgüven aslında altında yoğun güvensizliği barındırır. Bu kişiler ilişki yaşadığı partnerlerine özellikle ilişkinin başında sevgi doluyken zamanla acımasız ve kibirli bir bireye dönüşürler. Bu kişiler karşısındakini konuşarak ikna edemediğinde karşısındaki kişinin zaaflarını ortaya döker ve kötü hissetmesini sağlar. Peki narsistik kişilik bozukluğu olan birine nasıl davranmalıyız?

  • Bu kişilere karşı davranış sınırları belirgin olmalı,
  • En çok kullandığı manipülatif davranış yöntemine izin verilmemeli,
  • Kaybetme korkusu ile yaklaşılmamalı ve o kişiye hissettirilmemeli,
  • Bu kişileri değiştirme ve düzeltme çabasına girilmemeli,
  • Bu kişiler karşısında suçluluk, değersizlik gibi duygulara kapılmamalı, bu kişiliğin egosunu besleyici görev edinilmemeli,
  • Bu kişilere karşı olumlu ya da olumsuz hissedilen duygular ifade edilmelidir.

Sizde kendinizde narsistik özellikler olup olmadığını öğrenmek için buraya tıklayarak küçük bir test uygulayabilirsiniz.

Bültenimize Katılın

Hemen ücretsiz üye olun ve yeni güncellemelerden haberdar olan ilk kişi olun.

Yazar Hakkında

İçerik Editörü

Yorum Yap